ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΣΥΛΟΥ ΣΥΖΗΤΑ ΤΟ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Η αύξηση των μεταναστευτικών ροών καθώς και η ανισότιμη κατανομή βαρών ανάμεσα στα κράτη μέλη της Ευρώπης απέδειξαν ότι χρειάζονται νέοι και βελτιωμένοι κανόνες για τη διαχείριση της κατάστασης. Σε αυτό το πλαίσιο το Ευρωκοινοβούλιο συζητά τη δημιουργία ενός δίκαιου και βιώσιμου συστήματος ασύλου στην Ευρώπη.

Στις 9 Μαρτίου, η εισηγήτρια του Ευρωκοινοβουλίου για τη μεταρρύθμιση του υφιστάμενου συστήματος παροχής ασύλου (σύστημα του Δουβλίνου), Σεσίλια Βίνκστρομ (Φιλελεύθεροι, Σουηδία), παρουσίασε το σχέδιο έκθεσης που ετοίμασε στην επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών.  Η συζήτηση επικεντρώθηκε σε πιθανές αλλαγές για να εξασφαλιστεί μεγαλύτερη αλληλεγγύη και καταμερισμός  ευθυνών μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ στην αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης.

Τις προσπάθειες για βελτίωση των κανόνων ασύλου ενισχύει και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τον Απρίλιο του 2016 η Επιτροπή παρουσίασε τις προτάσεις της για τη δημιουργία ενός πιο δίκαιου και βιώσιμου Κοινού Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου και την ισότιμη κατανομή των αιτούντων άσυλο μεταξύ των κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κυριότερη επισήμανση στην πρόταση ήταν η ανεπάρκεια του σύστηματος του Δουβλίνου που δεν ανταποκρίνεται στη σημερινή πραγματικότητα, όπου οι μεταναστευτικές και προσφυγικές ροές προς της ΕΕ είναι ιδιαίτερα αυξημένες.

Στο σύστημα του Δουβλίνου καθορίζεται ποιο κράτος μέλος της ΕΕ είναι υπεύθυνο για την εξέταση της αίτησης ασύλου. Οι κανόνες του συστήματος ναι μεν εξυπηρετούν τη γρήγορη πρόσβαση στις διαδικασίες ασύλου και την εξέταση της αίτησης από ένα μόνο κράτος μέλος, ωστόσο υπάρχει απουσία κατανομής ευθυνών ανάμεσα στα Ευρωπαϊκά κράτη.

Η ενότητα της οικογένειας και η προστασία των ασυνόδευτων παιδιών είναι οι σημαντικότεροι λόγοι για την παρέκκλιση από αυτή την αρχή.  Σύμφωνα με στοιχεία της Europol περίπου 10.000 ασυνόδευτα παιδιά πρόσφυγες χάθηκαν μετά την άφιξή τους στην Ευρώπη το 2016. Επίσης, σύμφωνα με τις εκθέσεις της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), το 35% των μεταναστών που έφθασαν στην ΕΕ από την 1η Ιανουαρίου 2016 είναι παιδιά και πολλά από αυτά ασυνόδευτα.  Το 2015, 85.482 ασυνόδευτα παιδιά (τρεις φορές περισσότερα από το 2014) υπέβαλαν αιτήσεις ασύλου στην ΕΕ.  Τα μισά από αυτά προέρχονται από το  Αφγανιστάν και το 13% από τη Συρία.